(HQ Online)- Những khó khăn của nền kinh tế năm 2011 không chỉ tác động mạnh đến sự hồi phục của nền kinh tế mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường bán lẻ Việt Nam. Diễn biến này của lĩnh vực bán lẻ được dự báo là còn kéo dài sang cả năm 2012.
Chỉ số lạm phát cao ngay từ đầu năm cùng với những dấu hiệu như lãi suất ngân hàng tăng mạnh, tỷ giá VNĐ/USD và giá vàng biến động, DN khát vốn, sản xuất trì trệ, lao động không việc làm gia tăng… đã ảnh hưởng đến lòng tin người tiêu dùng.
Theo ông Nguyễn Thái Dũng, Phó tổng giám đốc Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Siêu thị Big C, hệ luỵ lạm phát đã bào mòn sức mua của người dân, thêm vào đó xu hướng tiết kiệm cũng tác động đến tiêu dùng. Cụ thể, mức tăng trưởng tiêu dùng sau khi trừ đi yếu tố tăng giá, năm 2010 là 14%, nhưng năm 2011 chỉ là 4%.
Do đó, khả năng tăng trưởng tiêu dùng 2012 là rất khó khăn. Nhận định về thị trường bán lẻ Việt Nam trong năm 2012, ông Phan Thế Ruệ, Chủ tịch Hiệp hội Các nhà bán lẻ Việt Nam cho rằng, thị trường sẽ chưa có đột biến lớn về quy mô, dung lượng thị trường, cũng như tốc độ tăng trưởng. Vậy làm thế nào để DN bán lẻ đững vững trong bối cảnh khó khăn này?
Với phân tích rằng thị trường bán lẻ ảnh hưởng nhiều từ biến động của kinh tế vĩ mô, ông Ruệ kiến nghị: Để giá cả thị trường, quan hệ cung cầu ổn định và giữ vững, Nhà nước cần có một lộ trình thực hiện cơ chế thị trường, nhất là đối với các mặt hàng Nhà nước quyết định giá, quản lý giá như giá điện, than, xăng dầu để không gây ra đột biến, tạo ra những cơn sốt giả.
Năm 2012 cũng được dự báo là tình trạng gian lận thương mại gia tăng, tình trạng sản xuất, lưu thông hàng giả, hàng kém chất lượng vẫn diễn ra theo nhiều hình thức. Do đó các cơ quan chức năng cần đưa ra biện pháp hữu hiệu để kiểm soát xử lý hàng hóa dịch vụ chất lượng kém, hàng hóa không đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm bằng nhiều hình thức.
Liên quan đến vấn đề này, TS. Phạm Tất Thắng, Viện Nghiên cứu Thương mại, Bộ Công Thương còn khuyến nghị chính DN cũng cần tham gia tích cực vào công tác này, chủ động phản ánh thông tin về hàng giả, hàng nhái tới cơ quan chức năng, tạo hiệu ứng tâm lý tốt đối với thị trường cũng như tác động hạn chế hành vi gian lận của các tổ chức, cá nhân.
Các chuyên gia còn cho rằng, trong năm 2012 ngành bán lẻ Việt Nam cũng cần lưu ý tận dụng thời gian và quy định gia nhập thị trường để củng cố vị trí của mình tại thị trường trong nước. Ông Ruệ cho biết, khi đàm phán gia nhập WTO, Việt Nam đã cố gắng giành lấy một số quyền để bảo vệ lợi ích của các nhà bán lẻ nhỏ trong nước.
Một trong những quyền đó là qui định về “Thẩm tra nhu cầu kinh tế” (Economic Needs Test-ENT). Với qui định này, các nhà phân phối nước ngoài khó lòng gia nhập thị trường Việt Nam một cách ồ ạt được. Do đó, trong tương lai gần, qui định này vẫn còn hiệu lực và đây có lẽ là thời cơ ngắn ngủi cho các nhà đầu tư Việt Nam phát triển hệ thống phân phối của mình.
Các DN trong nước cần tận dụng tốt thời gian này bởi cùng với quy định ENT, sự mở rộng của các tập đoàn bán lẻ thế giới cũng bị hạn chế trong năm tới do ảnh hưởng của khó khăn kinh tế thế giới. Đây chính là cơ hội trong khó khăn cho DN bán lẻ Việt Nam.
Bên cạnh đó, qui định ENT với những hỗ trợ nhất định cho DN Việt Nam chắc chắn trong tương lai gần sẽ được nới lỏng và dần đần được xoá bỏ cùng với những rào cản kỹ thuật khác. Các DN bán lẻ Việt Nam phải nhanh chân mới kịp.
Huyền Bảo